ZPT wracają do szkół. Lubnauer w Bydgoszczy o 200 mln zł

Na spotkaniu Kompas Jutra w Bydgoszczy wiceminister edukacji dr Katarzyna Lubnauer przedstawiła pakiet zmian w szkołach podstawowych. Trzonem zapowiedzi jest powrót zajęć praktyczno‑technicznych oraz wydłużenie nauczania przyrody w młodszych rocznikach. Reforma ma odsunąć szkołę od „zakuwania” w stronę działania — z projektami, pracą zespołową i większą dbałością o dobrostan uczniów.

Zajęcia praktyczno‑techniczne wracają do planu w klasach IV–VI. Przewidziano na nie 2 godziny w tygodniu w każdej z tych klas, a ZPT mają być częścią większego bloku tematycznego, co ułatwi wplatanie praktyki w codzienne lekcje. Chodzi o umiejętności „na życie”: przyszycie guzika, zrobienie prostej kanapki czy bezpieczne przymocowanie elementu do ściany. To nie pokaz sztuczek — to zestaw czynności, które dziecko może powtórzyć w domu.

Przyroda nie zakończy się po czwartej klasie. Przedmiot ma być realizowany do klasy VI i otrzyma 3 godziny tygodniowo w każdej z trzech klas. To ma być kurs „zrozum świat”: interdyscyplinarny, łączący wątki i doświadczenia zamiast rozdrobnionych definicji. W zestawie zmian zapisano też obowiązkową edukację obywatelską i zdrowotną, przy czym część zdrowia dotyczącą edukacji seksualnej przewidziano jako nieobowiązkową.

Co to zmienia dla uczniów i rodziców? Nauczyciel może nadal zadawać ćwiczenia, także codziennie w drobnych porcjach, ale prace domowe nie będą oceniane. Na lekcji uczniowie będą mogli korzystać z telefonów do wykonywania zadań — jako narzędzia do pracy, np. do mierzenia czasu, dokumentowania efektów czy szybkiego sprawdzania danych pod okiem nauczyciela. To jasny sygnał, że urządzenia mają wspierać naukę, a nie odciągać od niej.

Zmiany programowe idą w parze z wyposażeniem. Na pracownie przyrodnicze i do ZPT w szkołach podstawowych w mniej zamożnych gminach przewidziano 200 mln zł w latach 2026–2029. Pojedyncza dotacja ma wynosić od 10 do 30 tys. zł, przy wymaganym 20% wkładzie własnym samorządu. To środki na konkret: narzędzia, materiały, proste zestawy do doświadczeń — rzeczy, które pozwalają przełożyć teorię na czynność.

W tle wszystkich zapowiedzi stoi ta sama myśl: szkoła ma uczyć działania i współpracy. ZPT wracają do zeszytów i planów, przyroda dostaje więcej czasu, a telefon staje się narzędziem — w kontrolowanym, sensownym użyciu. Teraz piłka jest po stronie szkół i gmin: program trzeba będzie ułożyć, a na sprzęt sięgnąć po środki z nowej puli.