UKW dostaje dostęp do danych RADARSAT. Bydgoszcz w elicie

Uniwersytet Kazimierza Wielkiego w Bydgoszczy dołącza do wąskiego grona ośrodków z uprawnieniami do pracy na danych RADARSAT. To realny awans w międzynarodowej lidze badań środowiska.

Przyznany UKW grant CSA otwiera drzwi do niepublicznych zasobów obrazowań, które obejmują pełne pokrycie terytorium Kanady w cyklu co 12 dni, w tym newralgicznych rejonów Arktyki. Dane są udostępniane po rządowej weryfikacji i w ramach ściśle regulowanych procedur. Ich obieg nadzoruje kanadyjska ustawa Remote Sensing Space Systems Act, dlatego dostęp traktowany jest jako przywilej. Taki status mają tylko nieliczne jednostki – UKW właśnie znalazł się w tym gronie.

Dostęp zasili projekt Narodowego Centrum Nauki OPUS 27 pod tytułem „Arktyczne delty jak gąbki…”, który sprawdza, jak równiny deltowe filtrują wodę z osadami i węglem. Główne pole pracy to obszar w delcie rzeki Mackenzie, jednym z kluczowych ekosystemów północy. Zgromadzone zobrazowania mają wesprzeć analizy procesów geomorfologicznych i hydrologicznych. To ciężka, długa robota – ale z takimi danymi staje się wykonalna.

Za ruchem stoi zespół pod kierunkiem prof. Michała Habela, w którym pracuje dr Anirban Mukhopadhyay – specjalista od analizy obrazów satelitarnych. To na jego i zespołu wniosek, złożony w lipcu br. przez Rektora UKW, CSA przyznała dostęp. Dodatkowym argumentem była licencja badawcza od rządu Terytoriów Północno‑Zachodnich Kanady (nr 17694), uzyskana w marcu. Zgoda CSA oznacza, że bydgoski zespół przeszedł wymaganą kanadyjską procedurę rejestracyjno‑weryfikacyjną.

Kluczowym zasobem będą obrazy z RADARSAT Constellation Mission (RCM) – to trzy satelity działające od 2019 roku, dostarczające wysokiej jakości danych radarowych. Obrazowanie SAR w najlepszych trybach pozwala zejść do rozdzielczości rzędu 5 m, co otwiera drogę do analiz w skali lokalnej. W porównaniu z publicznymi zbiorami (np. Sentinel czy Landsat) mówimy o wyraźnym skoku szczegółowości. W badaniach delty, gdzie liczą się drobne zmiany i tekstura powierzchni, to ma znaczenie pierwszorzędne.

Silnym wzmocnieniem projektu jest dr Anirban Mukhopadhyay, od 2024 roku związany z Wydziałem Nauk Geograficznych UKW. Specjalizuje się w algorytmach sztucznej inteligencji i głębokim uczeniu do wyodrębniania cech terenu z obrazów; ma na koncie staże w Tajlandii, Indiach i Kanadzie, ponad 120 publikacji i H-index = 25.

Dostęp do RADARSAT to także oszczędność – alternatywa wobec płatnych, komercyjnych baz ze USA. W zestawieniu z darmowymi danymi (np. Sentinel 10 m czy Landsat 30 m) bydgoski zespół zyskuje narzędzie do precyzyjnych analiz. To prestiż i praktyka w jednym dla środowiska naukowego w Bydgoszczy.