Oszczędności na czarną godzinę? 32% ratuje nimi codzienność

Stabilność wygrywa z zachciankami: według BIG InfoMonitor odkładamy przede wszystkim na bezpieczeństwo, a nie na przyjemności. Jednocześnie 32 proc. badanych musiało w ostatnich miesiącach uruchomić rezerwę na codzienne koszty.

Cel numer jeden to ochrona przed nieprzewidzianymi wydatkami — wskazuje go 44 proc. oszczędzających. Kolejnych 31 proc. buduje bufor na wypadek utraty dochodów. Razem daje to dominujące „bezpieczeństwo” w planach oszczędnościowych, które — jak podkreślają autorzy — utrzymuje się bez zmian od 2022 roku. W tle pojawiają się inne cele: emerytura (18 proc.), zdrowie (15 proc.) czy wypoczynek (17 proc.). W sumie aż 75 proc. odkładanych pieniędzy pełni funkcję tarczy na gorszy czas. To jasny sygnał, że oszczędzanie ma dziś charakter defensywny.

Uwagę zwraca też grupa bez konkretnego planu — 12 proc. odkłada „na wszelki wypadek”, bez wskazania celu. To rezerwa bez etykiety.

Rzeczywistość rachunków bywa twarda: oszczędności coraz częściej łatają bieżący budżet. W ciągu półrocza po zgromadzone środki sięgnęło 32 proc. dorosłych, najczęściej dokładali do zakupów spożywczych (12 proc.) i opłat stałych — prąd, czynsz (11 proc.). Na podobnym poziomie były wydatki na prywatne leczenie (11 proc.). To efekt presji cenowej, zbyt wolnego wzrostu płac i wyższych kosztów obsługi długów. „To nie jest już klasyczne oszczędzanie na czarną godzinę” — oceniał dr hab. Waldemar Rogowski, główny analityk BIG InfoMonitor. Coraz częściej mówimy o funduszu przetrwania.

Wakacyjne plany to najbardziej ruchomy element domowego budżetu — raz znikają, raz wracają, z wahaniami o 6–9 punktów procentowych rok do roku. Obecnie 17 proc. deklaruje oszczędzanie na wyjazd, a część turystów przez cały rok składa na urlop, by potem nie rezygnować z lepszych wrażeń. W 2025 roku średni budżet na wakacje w gospodarstwie domowym wynosi 4 400 zł. To konkret.

Jednocześnie priorytet bezpieczeństwa nie znika: oszczędności Polaków coraz częściej muszą jednak chronić budżet tu i teraz. Długoterminowy bufor łatwo w takich warunkach stopnieje.

Opisane trendy pochodzą z badania „Skala i cele gromadzenia oszczędności przez Polaków”. Ankiety CAWI zrealizowano na próbie 1098 dorosłych w dniach 27–29 czerwca 2025. Za badanie odpowiadała firma Quality Watch na zlecenie BIG InfoMonitor. Dane pokazują punkt na osi czasu, ale kierunek jest czytelny.