Astropiknik w Fordonie: nauka, sztuka i Perseidy 8 sierpnia

Na Górkach Fordońskich w Bydgoszczy odbył się 8 sierpnia 2026 (sobota) Astropiknik „Noc Perseidów”. Wydarzenie połączyło doświadczenia naukowe i artystyczne, a teren za osiedlem zamienił się w przestrzeń do wspólnego eksperymentowania, słuchania i patrzenia w niebo.

Program zaczął się od działań „hands-on”. Uczestnicy tworzyli własne obrazy i budowali świetlną instalację na wielkiej ścianie UV. W strefie grafiki każdy mógł spróbować monotypii — techniki pozwalającej przygotować jedyną w swoim rodzaju odbitkę.

Emocje podkręciła kamera wyniesiona na pokład balonu stratosferycznego. Na ekranie widać było błękit cienkiej atmosfery, zakrzywienie horyzontu i tę charakterystyczną granicę między Ziemią a czernią przestrzeni. To był namacalny „kadr z kosmosu”, dosłownie z naszego Fordonu.

Obok pracowali krótkofalowcy. Na klasycznym kluczu telegraficznym można było nadać swoje imię w alfabecie Morse’a i sprawdzić, jak wyglądała łączność zanim pojawiły się smartfony. Zainteresowani zaglądali też do stanowisk radiowych, gdzie trwał nasłuch i testy połączeń.

Bezpieczna obserwacja Słońca przez specjalistyczne teleskopy pozwoliła zobaczyć aktywność naszej gwiazdy z bliska. Przy stanowiskach opowiadano, jak aktywność słoneczna wpływa na propagację fal radiowych i łączność na dużych odległościach — czyli dlaczego kosmiczna pogoda potrafi zepsuć (albo ułatwić) kontakt przez radio.

W planie były również pokazy łączności satelitarnych z użyciem satelitów amatorskich. Największą ciekawostką okazała się próba nawiązania łączności dzięki śladom zostawianym przez meteory: Meteor Scatter. Podczas roju Perseidów zjonizowane ścieżki w atmosferze potrafią odbić sygnał radiowy i przerzucić go nawet na tysiące kilometrów.

Dodatkową atrakcję przygotowano przy stanowisku odbioru zdjęć z satelity geostacjonarnego. Na monitorze pojawiał się obraz całej Ziemi, aktualizowany co kilkadziesiąt minut. W tle trwał również radiowy nasłuch zarejestrowanych meteorów.

Gdy zapadł zmrok, scenę przejął teatr tańca z widowiskiem inspirowanym „Przemianami” Owidiusza — opowieścią o odwadze, miłości i triumfie światła nad ciemnością. To był wyraźny most między nauką a kulturą: kosmos stał się motywem ruchu, światła i obrazu.

Publiczność wsłuchała się też w sonifikacje Kosmosu — koncert, w którym dane astronomiczne zamieniono na dźwięk. Zamiast tabel i wykresów były brzmienia, dające szansę „usłyszeć” zjawiska zwykle widoczne tylko na monitorach.

Finał dopełnił mapping oraz efektowny pokaz Aerial Silks. Światło, dźwięk i akrobatyka w powietrzu zamknęły dzień, który zaczął się przy teleskopach i kluczach telegraficznych.

Całość zrealizowano jako zadanie wybrane przez mieszkańców w ramach programu Bydgoski Budżet Obywatelski.