Rewitalizacja bulwarów w Bydgoszczy. Ekozmiany na Wyspie św. Barbary

Na Wyspie św. Barbary na Brdzie w Bydgoszczy gotowy jest wzmocniony brzeg: istniejące ścianki szczelne zyskały nowy oczep, a skarpy osłoni kamienny narzut. W nowe nabrzeże wkomponowano schody i pachoły cumownicze — to techniczne zaplecze do przyszłych prac serwisowych. Pojawi się też ostroga przy wyspie z łagodnym spadkiem, dzięki której ptaki wodne wejdą na ląd bez przeszkód. Ten etap to serce projektu: zabezpieczyć brzeg przed erozją i jednocześnie dać miejsce życiu, które nad rzeką wraca najszybciej.

Na powierzchni około 600 m² zachowano dwa rosnące wcześniej drzewa; wykonano przy nich cięcia pielęgnacyjne i poprawiono warunki dla korzeni. Cała wyspa otrzymała urodzajną warstwę gruntu, a w najbliższych dniach startują nasadzenia. Dojdą 3 duże olsze czarne oraz trzy skupiska czarnego bzu. We wschodniej części wysepki zaplanowano byliny — kosaciec żółty i lepiężnik. Na całej powierzchni wyrośnie wieloletnia łąka kwietna na tereny wilgotne, z rodzimych gatunków traw i kwiatów.

Rośliny będą systematycznie podlewane i nawożone; misy wokół drzew odchwaszczane i uzupełniane korą, a wraz ze wzrostem formowane będą korony. Łąka zostanie skoszona dwa razy w roku, tak by nasiona miały czas opaść do gruntu. Wszystkie prace agrotechniczne realizowane są zgodnie z Bydgoskimi Standardami Zieleni. Co ważne, na etapie robót nie było konieczności wycinania żadnego drzewa.

Jeden detal szczególnie zwróci uwagę spacerowiczów: w osi wyspy pojawi się rząd polnych kamieni, który zaznaczy 18. południk. To cichy akcent — zamiast dźwiękowego sygnalizatora, z którego zrezygnowano ze względu na przyrodę.

Poza zielenią i umocnieniami przewidziano elementy, które porządkują i uspokajają przestrzeń. Będzie iluminacja — podświetlone korony drzew wydobędą kształty wyspy po zmroku. Pojawi się monitoring oraz punkt ratowniczy (koło ratunkowe zintegrowane z systemem kamer), a także uporządkowane znaki żeglugowe. Wcześniej zdemontowano elementy dawnego toru kajakarstwa górskiego, dzięki czemu nurt w tym miejscu jest czystszy wizualnie i bardziej przewidywalny.

Zrezygnowano z urządzeń emitujących dźwięk (jak sygnalizator przekroczenia południka przez jednostki pływające), by chronić oazę spokoju dla ptaków, płazów i owadów. To spójne z ideą, by ścisłe centrum miasta miało wyraźnie zaznaczoną, przyrodniczą „strefę ciszy”.

Za prace przy bulwarach i na wyspie odpowiada Strabag. Wartość całej inwestycji to 35,8 mln zł, a Bydgoszcz pozyskała rządowe dofinansowanie w wysokości blisko 30 mln zł. Wyspa św. Barbary, pokazana na planach miasta już od 1876 roku, powstała prawdopodobnie w drugiej połowie XIX wieku podczas regulacji rzeki. Jej nazwa nawiązuje do kultu św. Barbary — patronki szyprów i sterników — co dobrze koresponduje z porządkowaniem żeglugowej strony Brdy.

Rewitalizacja bulwarów w Bydgoszczy to szerszy trend porządkowania nadbrzeży Brdy i oddawania ich naturze oraz ludziom. Ten etap przynosi konkretny efekt dla mieszkańców: bezpieczniejszą, czytelną przestrzeń nad rzeką i zieloną wyspę, która ma działać jak naturalny bufor bioróżnorodności — tuż obok codziennych tras spacerów i dojazdów.