Młyny Rothera pokazują, co znaczy naprawdę dostępna przestrzeń — miejsce po ruinie, dziś uhonorowaną wizytówką Bydgoszczy

Zabytkowe Młyny Rothera w Bydgoszczy, przez lata popadające w ruinę, dziś są wzorem dostępności i rewitalizacji. Przestrzeń, która kiedyś była niedostępna, stała się przykładem nowoczesnej adaptacji historycznego obiektu do potrzeb wszystkich użytkowników — niezależnie od ich sprawności. Tytuł Lidera Dostępności 2025 tylko potwierdza tę przemianę.

16 czerwca 2025 roku w Pałacu Prezydenckim w Warszawie Młyny Rothera zostały wyróżnione tytułem Lidera Dostępności 2025 w kategorii „obiekt zabytkowy”. Konkurs, organizowany przez Stowarzyszenie Przyjaciół Integracji i Towarzystwo Urbanistów Polskich pod Honorowym Patronatem Prezydenta RP, wyróżnia przestrzenie przyjazne wszystkim użytkownikom, niezależnie od poziomu sprawności. Spośród 85 zgłoszeń z całego kraju wybrano 29 finalistów. Młyny Rothera zdobyły nagrodę ex aequo z Przebudową Wydziału Architektury Politechniki Warszawskiej.

Zastępczyni prezydenta Bydgoszczy, Iwona Waszkiewicz, podkreśliła, że jest to efekt działań zmierzających do uczynienia miasta otwartym i przyjaznym do życia. Nagroda jest wynikiem zaangażowania Miasta Bydgoszczy oraz zespołu Centrum Nauki i Kultury w Młynach Rothera.

Architekci z pracowni LS PROJEKT, pod kierownictwem mgr. inż. arch. Łukasza Szlepera, opracowali koncepcję przebudowy, która zachowuje historyczny charakter budynku i jednocześnie tworzy dostępną przestrzeń. Budynek jest niemal całkowicie wolny od barier architektonicznych.

Dostępność zapewniają m.in. pochylnie przy wejściu, windy prowadzące do wszystkich pomieszczeń oraz kilkanaście dostępnych toalet. Dodatkowo w obiekcie działa system nawigacyjny Totupoint oraz aplikacja migam.pl wspomagająca komunikację z osobami Głuchymi.

Obecnie trwają prace nad aranżacją pokoi wyciszenia oraz przygotowaniem audioprzewodników w Polskim Języku Migowym i z audiodeskrypcją. Przebudowany zostanie również punkt widokowy — jego podwyższenie umożliwi osobom poruszającym się na wózkach podziwianie panoramy miasta.

Dostępność w Młynach Rothera to nie tylko architektura. Dyrektor instytucji, Sławomir Czarnecki, zaznaczył, że dostępność to proces — i odpowiedzialność za wzmacnianie dialogu wokół tego tematu. Przejawem takiego podejścia jest wystawa czasowa „Epoka (nie)dostępności”, otwarta w czerwcu 2025 roku. Projekt, przygotowany we współpracy z Fundacją Avalon i Muzeum Narodowym w Krakowie, podejmuje temat barier, z jakimi zmagają się osoby z niepełnosprawnościami. Wystawę można oglądać do 7 września.

Anna Triebwasser, główna specjalistka ds. projektowania doświadczeń i koordynatorka ds. dostępności w Młynach Rothera, zaznaczyła, że to miejsce budzi dumę, ale i poczucie odpowiedzialności. Dzięki decyzjom władz miejskich udało się przywrócić zrujnowany obiekt do życia i oddać go mieszkańcom jako przestrzeń publiczną.

Młyny Rothera to przykład skutecznego przekształcenia zdegradowanego budynku w nowoczesną przestrzeń edukacyjno-kulturalną. Dzięki zachowaniu oryginalnego charakteru i wdrożeniu rozwiązań zapewniających pełną dostępność, obiekt stał się symbolem nowoczesnego podejścia do dziedzictwa miejskiego.

Projekt udowadnia, że możliwe jest pogodzenie historii z inkluzywnością. To, co jeszcze niedawno było ruiną, dziś stanowi wizytówkę Bydgoszczy i punkt odniesienia w ogólnopolskiej debacie o dostępności.