Medale Gloria Artis w Bydgoszczy. Hołd dla strażników tradycji

W poniedziałek, 9 lutego 2026, w Muzeum Okręgowym im. Leona Wyczółkowskiego w Bydgoszczy uhonorowano twórców i badaczkę kultury ludowej regionu. Podczas uroczystości, w której wręczono Medale Gloria Artis w Bydgoszczy, padły słowa o szacunku dla przeszłości i odpowiedzialności za jej przekazywanie dalej.

Brązowe Medale „Zasłużony Kulturze Gloria Artis” przekazał laureatom I Wicewojewoda Kujawsko-Pomorski Piotr Hemmerling. Z mównicy wybrzmiała wdzięczność wobec tych, którzy „potrafią młodsze pokolenia zachęcić do tego, żeby nie zapominały o naszej tradycji narodowej” — podkreślał Hemmerling.

Data nieprzypadkowa: 9 lutego to Ogólnopolski Dzień Etnografii, Etnologii i Antropologii Kulturowej, upamiętniający powołanie w 1895 roku Towarzystwa Ludoznawczego we Lwowie. Ten kalendarzowy punkt złączył muzealną ceremonię z szerszym świętem badaczy codzienności, obrzędów i sztuki ludowej.

„Jesteśmy dumni, że możemy uroczystość zorganizować w naszym muzeum” — mówiła dyrektor Anna Kornelia Jędrzejewska. Instytucja świętuje w tym roku 80-lecie nadania imienia Leona Wyczółkowskiego i 90 lat od śmierci patrona zafascynowanego polską wsią.

Wyróżnienia trafiły do osób związanych z Kujawami, Pałukami i Borami Tucholskimi — od hafciarek po rzeźbiarza i etnolożkę. To twórcy i badaczka, którzy nie tylko tworzą, ale też uczą, dokumentują i przywracają kanon regionalnych wzorów.

Henryka Derezińska — mistrzyni haftu kujawskiego — od ponad trzech dekad rekonstruuje tradycyjne motywy i prowadzi zajęcia dla kolejnych pokoleń. „Ten medal to rodzaj zobowiązania do dalszej pracy” — mówiła, dziękując za wyróżnienie.

Zygmunt Kędzierski, rzeźbiarz i malarz na szkle, czerpie z tradycji Borów Tucholskich i Kaszub już od ponad pół wieku. „Cieszę się, że Ministerstwo Kultury zauważyło i doceniło naszą małą ojczyznę” — podkreślał, mówiąc o swojej więzi z regionem.

Kinga Anna Elżbieta Turska-Skowronek — etnolog i wieloletnia kustosz muzealna — dokumentuje strój ludowy, haft i tkaninę, współpracując blisko ze środowiskiem twórców. „Twórcy czują, że są zaopiekowani i odwdzięczają się, prowadząc warsztaty” — zaznaczyła.

Krystyna Ługiewicz to mistrzyni haftu pałuckiego, kontynuatorka rodzinnych tradycji. Wiernie odtwarza kanon stroju ludowego, a jej prace oglądano na wystawach w całym kraju; uczy też młodszych adeptek i adeptów rzemiosła.

Aleksandra Zawacka od ponad trzech dekad pielęgnuje kujawskie bibułkarstwo — od kwiatów z bibuły po „pająki” i ozdoby obrzędowe — łącząc twórczość z animacją i edukacją.

Wręczenie brązowych odznaczeń było częścią obchodów dnia etnografów, które Muzeum Okręgowe im. Leona Wyczółkowskiego w Bydgoszczy rozwinęło także dzień wcześniej. Publiczność zaproszono na koncerty, warsztaty i spotkania poświęcone tradycyjnej kulturze — od słuchania po działanie, od sceny po stół warsztatowy.