Jak zachować się podczas burzy? Praktyczne porady i zasady bezpieczeństwa

Burza to zjawisko atmosferyczne, które może być piękne, ale i niebezpieczne. Zwykle burzy towarzyszą intensywne opady deszczu często z gradobiciem oraz porywisty wiatr. Pioruny mogą uderzać w ludzi, zwierzęta, budynki, drzewa, pojazdy czy instalacje elektryczne, powodując poważne uszkodzenia lub nawet śmierć. Dlatego warto wiedzieć, jak się zachować podczas burzy, aby uniknąć niepotrzebnego ryzyka i zagrożenia.

W czasie burzy najbezpieczniej jest przebywać wewnątrz budynku, dlatego, o ile to możliwe, nie należy z niego wychodzić. Jeżeli jednak burza zaskoczy nas na zewnątrz, należy jak najszybciej znaleźć bezpieczne schronienie. Może to być budynek murowany lub np. samochód, który odgromi uderzenie pioruna. Nie należy jednak dotykać metalowych elementów pojazdu.

Jeżeli nie ma w pobliżu żadnego budynku lub pojazdu, należy unikać przebywania pod drzewami lub na otwartej przestrzeni. Drzewa mogą być łatwym celem dla piorunów lub złamać się pod wpływem wiatru i spaść na nas. Otwarta przestrzeń również naraża nas na bycie najwyższym punktem w terenie i przyciąganie piorunów.

Jeżeli znaleźliśmy się na otwartej przestrzeni i nie ma możliwości schronienia się gdzieś indziej, należy znaleźć, o ile to możliwe, obniżenie terenu (np. dolinę, rowek) i kucnąć (nie siadać i nie kłaść się) ze złączonymi i podciągniętymi pod siebie nogami. Nogi powinny być złączone, ponieważ w przypadku uderzenia pioruna, na skutek powstania różnicy napięć (tzw. napięcia krokowego) może dojść do przepływu prądu między stopami.

Jeżeli pływamy w wodzie lub znajdujemy się na łodzi, należy wyjść na brzeg i oddalić się od wody, gdyż jest ona doskonałym przewodnikiem elektrycznym. Nie należy również przebywać w pobliżu metalowych ogrodzeń, słupów czy linii wysokiego napięcia. Jeżeli czujemy ładunki elektryczne w powietrzu, a włosy „stają nam dęba”, należy natychmiast przykucnąć i zasłonić głowę rękami. To znak, że piorun może uderzyć w każdej chwili.

Osoby przebywające w grupie na otwartej przestrzeni powinny się rozproszyć na odległość kilkudziesięciu metrów, aby w przypadku uderzenia pioruna część grupy mogła udzielić pomocy porażonym. 

Jeżeli podczas burzy przebywamy w domu, również musimy zachować pewne środki ostrożności. Przede wszystkim należy unikać używania sprzętów elektrycznych i elektronicznych zasilanych z sieci (suszarki do włosów, miksery itp.), ponieważ korzystanie z tych urządzeń, w przypadku uderzenia pioruna w naziemną sieć elektroenergetyczną, grozi porażeniem impulsem rozchodzącym się w przewodach instalacji elektrycznej.

Odłączmy również od sieci elektroniczny sprzęt domowy (sprzęt RTV, komputery) – to uchroni go przed uszkodzeniem w przypadku tzw. przepięcia, będącego skutkiem uderzenia pioruna w infrastrukturę elektroenergetyczną.

Przygotujmy latarkę z bateriami, na wypadek przerw w dostawie prądu.

Jeżeli widzimy iskrzenie domowej instalacji elektrycznej, popalone przewody lub czujemy swąd – wyłączmy elektryczność oraz gaz i natychmiast wezwijmy odpowiednie służby techniczne.

Porażenie piorunem to bardzo poważna sytuacja, która może spowodować śmierć lub trwałe uszkodzenie organizmu. Jeżeli jesteśmy świadkami takiego zdarzenia, należy niezwłocznie wezwać pogotowie ratunkowe i podjąć próbę udzielenia pierwszej pomocy.

Należy zbadać stan ogólny poszkodowanego, sprawdzić czy oddycha i czy tętno jest wyczuwalne. Jeżeli u osoby porażonej piorunem doszło do zatrzymania oddechu, należy jak najszybciej rozpocząć sztuczne oddychanie, natomiast jeżeli tętno nie jest wyczuwalne niezbędne jest rozpoczęcie resuscytacji krążeniowo – oddechowej czyli zewnętrznego masażu serca.

Osoba porażona piorunem może mieć oparzenia skóry, uszkodzenia narządów wewnętrznych, zaburzenia świadomości, drgawki lub utratę pamięci. Nie należy jej przemieszczać ani podawać żadnych leków ani płynów. Należy ją przykryć kocem lub folią termiczną i czekać na przyjazd służb medycznych.

Burza to piękne, ale i niebezpieczne zjawisko atmosferyczne. Aby uniknąć niepotrzebnego ryzyka i zagrożenia, należy zachować się odpowiednio podczas burzy i stosować się do zasad bezpieczeństwa. Pamiętajmy również o tym, że możemy pomóc osobom porażonym piorunem, jeżeli znamy podstawy pierwszej pomocy.