3 mln zł próbowano wyłudzić w Kujawsko-Pomorskiem. Jak zastrzec PESEL?

3 miliony złotych — na tyle oszuści chcieli zaciągnąć kredyt na cudze dane w województwie kujawsko‑pomorskim. To najwyższa próba od 2023 roku. Stawka jest prosta: kto straci kontrolę nad dokumentami i numerem PESEL, naraża się na długi, których nie brał. Dowód osobisty zawiera komplet kluczowych informacji (m.in. imię, nazwisko, PESEL i numer dokumentu) i właśnie dlatego trzeba go chronić — szczególnie w podróży, gdy rośnie ryzyko zgubienia lub kradzieży.

Utrata dowodu: gdzie i kiedy zgłosić

Maria Szczypiorska, kierownik Referatu Dowodów Osobistych Wydziału Spraw Obywatelskich Urzędu Miasta w Bydgoszczy, wyjaśnia, że każdą utratę dowodu należy zgłosić. Można to zrobić w dowolnym urzędzie w kraju, a przebywając za granicą — w ambasadzie. Jest też droga internetowa przez serwis gov.pl, gdzie krok po kroku opisano całą procedurę.

Jeśli dokument został skradziony, sprawę zgłaszamy policji. St. asp. Michał Robakowski z Zespołu Prasowego Komendanta Wojewódzkiego Policji w Bydgoszczy zwraca uwagę, że w wakacje wiele osób trzyma dokumenty w portfelu i to on często pada łupem złodziei. Zdarza się też, że ktoś wraca po zostawiony dokument, ale ten już zniknął — w takich sytuacjach policja traktuje sprawę jak przywłaszczenie.

PESEL: zastrzeżenie bez opłat, także w mObywatel

Najskuteczniejszą „blokadą” na wyłudzenia jest zastrzeżenie numeru PESEL. Od dwóch lat instytucje finansowe, w tym banki, mają obowiązek sprawdzić, czy PESEL jest zastrzeżony, zanim udzielą finansowania — to prosty filtr, który potrafi powstrzymać próbę kredytu na cudze nazwisko.

Magdalena Goede, główna specjalistka w Referacie Ewidencji Ludności Wydziału Spraw Obywatelskich Urzędu Miasta w Bydgoszczy, podkreśla, że nie ma rejonizacji: PESEL zastrzeżesz w najbliższym urzędzie, niezależnie od miejsca pobytu, również przez pełnomocnika. Usługa jest bezpłatna, a po zastrzeżeniu otrzymasz potwierdzenie. Tę samą operację można wykonać w aplikacji mObywatel — to szybkie rozwiązanie, przydatne zwłaszcza w podróży.

W praktyce schemat jest prosty: zgubiony lub skradziony dowód jak najszybciej zgłaszamy (urzędowi — utratę, policji — kradzież), a numer PESEL blokujemy. Ten zestaw działań minimalizuje pole manewru dla oszustów i ryzyko, że na nasze dane ktoś otworzy kredyt, konto czy kupi sprzęt ratalnie.